28 Mayıs 2017 Pazar

Kafkas İslam Ordusu’nu Duydunuz???

Senan Kazımoğlu
senan@turkata.com


1917 Yılındaki Bolşevik devriminin etkileri Kafkaslarda da kendisini göstermişti. Güney Kafkasya bölgesinde yaşayan Azerbaycan Türkleri, Gürcüler ve Ermeniler devrimden hemen sonra Transkafkasya Fedaratif Cumhuriyetini kurdular.
       Ancak bu fazla uzun sürmedi. Az sonra Cumhuriyet parçalanarak üç ayrı devlet oldu. Bu devletlerden biri de 28 Mayıs 1918’e kadar sadece bölge ismi olarak bilinen ancak bu tarihten sonra artık devlet olarak anılacak olan Azerbaycan Cumhuriyetiydi.
Devleti kurulmuştu kurulmasına lakin, Çar Rusya’sının bünyesindeki Müslümanları orduya almaması hasebiyle Azerbaycan Türkleri savaşmayı bilmiyordu. Üstelik Kafkasya’da Sovyetlerin egemen olduğu tek yer Azerbaycan’ın Başkenti Bakü’ydü. Bu sebeple yeni kurulan devletin başkenti geçici olarak Gence şehrine taşımıştı. Sovyetlerin askeri desteğini alan Bakü Komiserliği, yeni kurulan devleti yok etmek için Gence’ye doğru harekete geçti. Bunu gören Azerbaycan Devleti, kardeş Osmanlı Devletinden yardım istedi.  1. Dünya Savaşının yıprattığı Osmanlı, zor durumda olmasına rağmen, kardeşten gelen bu yardım çığlığına kayıtsız kalmadı. Harbiye Nazırı Enver Paşanın emriyle Kafkaslardaki Müslümanları korumak için “Kafkas İslam Ordusu” kuruldu. Bu orduya da komutan olarak Enver Paşanın kardeşi Nuri Paşa atandı.


Kafkas İslam Ordusu Azerbaycan’a ilk geldiğinde durum çok vahimdi. Çünkü azılı bir Türk düşmanı olan Şaumyan yönetimindeki sözde Bolşevik özde Ermeni caniler Azerbaycan’ın her tarafında Müslümanlara karşı soykırıma girişmişlerdi. 1918 yılının Haziran ayına gelindiğinde ise Bolşevikleri artık Bakü Gence yolunun yarısına kadar ilerlemiş ve aldıkları yerlerde de Müslüman Türklere karşı katliam yapıyorlardı. Hal böyleyken Gence’den hareket eden Kafkas İslam Ordusu işgal edilen yerleri bir-bir alarak Bakü önlerine kadar geldi. İngiliz Rus ve Ermeni kuvvetlerinin direnişine rağmen kanlı bir savaştan sonra nihayet 15 Eylül 1918 yılında Kafkas İslam Ordusu Bakü’ye girerek şehri yeniden Azerbaycan’ın başkenti yaptı. Bu savaşlarda 1130 Osmanlı Askeri şehit oldu.
Konyanın farklı bölgelerinden Kafkas İslam Ordusunun safında savaşıp kahramanlıklar gösteren askerlerde var. İşte onlardan bazıları:

1. Konya Bozkır kazasının Kayapınar karyesinden İsmail oğlu Abdullah.
2. Konya Sille kazasının Kızılören nahiyesinin İskece karyesinin Kara Hasan oğullarından
Ali oğlu Hasan.
3. Konya Seydişehir kazasının Gülbenim karyesinden Kadiroğullarından Mehmed oğlu Ali

Azerbaycan Halkı Kafkas İslam Ordusu ve onun komutanı Nuri Paşayı hiçbir zaman unutmadı. Çünkü Azerbaycan halkı biliyor ki eğer Kafkas İslam Ordusu olmasaydı bugün Azerbaycan olmayacaktı. Şair Bahtiyar Vahapzadenin dediği gibi:

Yolcu, arabanı bu yerde eğle.
O mezar önünde sen tazim eyle.
Hürmet kıl, dua et onun ruhuna,
Ayak bastığın yer borçludur ona.

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

YASAL UYARI: İçeriklerin bütünü veya bir kısmının kaynak gösterilmeden kullanılması yasaktır!!!